چرا اخبار جنگ باعث ترس و نگرانی شدید در ما می‌شود؟

 مقدمه

گاهی تنها چند دقیقه تماشای اخبار جنگ کافی است تا احساس کنیم ذهنمان آرامش همیشگی را ندارد. ممکن است ضربان قلبمان بیشتر شود، مدام به آینده فکر کنیم یا حتی پس از خاموش کردن تلویزیون یا کنار گذاشتن تلفن همراه، تصاویر و خبرها همچنان در ذهنمان باقی بمانند.

اگر چنین تجربه‌ای برای شما هم آشناست، شاید این سؤال برایتان مطرح شده باشد که چرا خبرهایی که گاهی کیلومترها از ما فاصله دارند، تا این اندازه بر احساسات و آرامش روانمان اثر می‌گذارند. شناخت این موضوع می‌تواند به ما کمک کند واکنش‌های خود را بهتر درک کنیم و با مهربانی بیشتری با خودمان برخورد کنیم.

توضیح موضوع

ذهن انسان به گونه‌ای عمل می‌کند که نسبت به نشانه‌های خطر حساس باشد. این ویژگی در طول زندگی به ما کمک کرده است تا در موقعیت‌های تهدیدآمیز سریع‌تر واکنش نشان دهیم و از خود محافظت کنیم.

اخبار جنگ معمولاً با موضوعاتی مانند ناامنی، آسیب، از دست دادن و آینده‌ای نامعلوم همراه هستند. به همین دلیل، حتی اگر مستقیماً در منطقه درگیری نباشیم، ذهن ممکن است این پیام‌ها را به‌عنوان نشانه‌ای از خطر پردازش کند.

از سوی دیگر، رسانه‌های امروز امکان دسترسی لحظه‌ای به تصاویر، فیلم‌ها و روایت‌های مختلف را فراهم کرده‌اند. تکرار مداوم این محتواها می‌تواند باعث شود ذهن فرصت کافی برای بازیابی آرامش پیدا نکند و احساس نگرانی برای مدت بیشتری ادامه داشته باشد.

بنابراین، ترس یا نگرانی پس از شنیدن اخبار جنگ، همیشه نشانه ضعف روانی نیست؛ بلکه در بسیاری از موارد می‌تواند واکنشی طبیعی به اطلاعاتی باشد که احساس امنیت را به چالش می‌کشند.

دلایل احتمالی

شدت تأثیر اخبار جنگ در افراد مختلف یکسان نیست و عوامل گوناگونی ممکن است در این تجربه نقش داشته باشند.

گاهی قرار گرفتن مداوم در معرض اخبار، شبکه‌های اجتماعی و پیام‌های هشداردهنده باعث می‌شود ذهن دائماً در وضعیت آماده‌باش باقی بماند.

در بعضی شرایط، ابهام درباره آینده و نداشتن پاسخ روشن برای پرسش‌های ذهنی، نگرانی را افزایش می‌دهد؛ زیرا ذهن انسان معمولاً با شرایط قابل پیش‌بینی احساس امنیت بیشتری می‌کند.

برای برخی افراد نیز تجربه‌های دشوار گذشته، شنیدن روایت‌های تلخ یا مسئولیت نسبت به خانواده و عزیزان می‌تواند حساسیت بیشتری نسبت به اخبار جنگ ایجاد کند.

البته هیچ‌یک از این عوامل به‌تنهایی توضیح‌دهنده تجربه همه افراد نیستند. هر انسان با توجه به شرایط زندگی، تجربه‌ها، ویژگی‌های فردی و منابع حمایتی خود، این رویدادها را به شکلی متفاوت تجربه می‌کند.

نگاه تازه

شاید تصور کنیم مشکل اصلی، ترسیدن از خبرهای جنگ است؛ اما گاهی آنچه بیش از خود خبرها ذهن ما را خسته می‌کند، احساس ناتوانی در برابر اتفاقاتی است که خارج از کنترل ما رخ می‌دهند.

شاید بتوان از زاویه‌ای دیگر نیز به این موضوع نگاه کرد. ممکن است هدف ذهن از نگرانی، آسیب رساندن به ما نباشد؛ بلکه تلاشی باشد برای محافظت از ما. اما زمانی که این تلاش بدون وقفه ادامه پیدا می‌کند، به جای ایجاد امنیت، آرامش ما را کاهش می‌دهد.

شاید یکی از راه‌های حفظ تعادل این باشد که میان آگاهی از رویدادهای جهان و مراقبت از دنیای درونی خود تعادل برقرار کنیم. آگاه بودن ارزشمند است، اما ذهن نیز برای حفظ توانایی خود به زمان‌هایی برای استراحت، ارتباط، امید و تجربه امنیت نیاز دارد.

پیشنهاد بینش نوین

• زمان مشخصی را برای پیگیری اخبار انتخاب کنید و از مرور مداوم آن‌ها در طول روز فاصله بگیرید.
• پس از شنیدن خبرهای نگران‌کننده، چند دقیقه به محیط اطراف خود توجه کنید و از خود بپرسید: «در این لحظه، اکنون چه چیزی به من احساس امنیت می‌دهد؟»
• اگر احساسات خود را با فردی قابل اعتماد در میان بگذارید، ممکن است ذهن فرصت بیشتری برای پردازش نگرانی‌ها پیدا کند.
• فعالیت‌هایی مانند پیاده‌روی، مطالعه، عبادت، تنفس آرام یا بودن در کنار خانواده می‌توانند به ایجاد تعادل میان آگاهی و آرامش کمک کنند.
• اگر احساس کردید ترس و نگرانی برای مدت طولانی ادامه دارد و بر خواب، روابط یا عملکرد روزانه شما اثر گذاشته است، گفت‌وگو با یک متخصص سلامت روان می‌تواند به شناخت بهتر این تجربه کمک کند.

جمع‌بندی

اخبار جنگ می‌توانند به دلیل ارتباط با احساس خطر، نااطمینانی و از دست رفتن امنیت، ترس و نگرانی را در بسیاری از افراد برانگیزند. این واکنش‌ها در بسیاری از موارد طبیعی هستند، اما توجه آگاهانه به شیوه دریافت اخبار و مراقبت از سلامت روان می‌تواند به حفظ تعادل ذهنی کمک کند. گاهی آرامش از حذف کامل نگرانی‌ها به دست نمی‌آید، بلکه از نحوه همراهی ما با آن‌ها شکل می‌گیرد.

سؤال برای فکر کردن

وقتی خبرهای نگران‌کننده می‌شنوید، معمولاً چه چیزی بیش از همه باعث می‌شود دوباره احساس آرامش و امنیت کنید؟

اگر این موضوع دغدغه شماست…

اگر احساس می‌کنید این موضوع برای شما یا یکی از عزیزانتان اهمیت دارد و به راهنمایی تخصصی نیاز دارید، می‌توانید برای دریافت مشاوره و ارزیابی تخصصی با کلینیک روان‌شناسی بینش نوین در ارتباط باشید.

با مهر

بینش نوین